Chỉ vào tuyến đường bê tông nối thôn Bản Vền với thôn Cốc Cài dài 1,3 km, Trưởng thôn Vùi Văn Tải cho biết, năm 2009, khi xã Bản Qua (Bát Xát) bắt đầu xây dựng nông thôn mới, Bản Vền là thôn tiên phong trong 18 thôn, bản, mở màn bằng đợt ra quân làm tuyến đường bê tông đầu tiên này. “Ngoảnh đi ngoảnh lại đã gần chục năm rồi, tóc mình thì bạc đi nhiều, nhưng tuyến đường vẫn kiên cố, đẹp đẽ như mới vừa làm xong”.

Cùng với tuyến đường này, bà con Bản Vền còn kiên cố hóa gần 1 km đường nội đồng và đóng góp làm nhà văn hóa thôn khang trang. “Ngày đó, đời sống nhân dân còn nhiều khó khăn, nhưng mỗi người dân đã đóng góp 200.000 đồng để làm đường, mỗi hộ góp 400.000 đồng làm nhà văn hóa. Ban đầu, nhiều hộ còn băn khoăn, nhưng khi được tuyên truyền, hiểu rõ mục đích của việc đóng góp xây dựng quê hương, thì bà con hăng hái lắm” - ông Tải tâm sự.

Trong các cuộc họp thôn, Trưởng thôn Vùi Văn Tải luôn dành nhiều thời gian nói về xây dựng nông thôn mới, vận động bà con chung sức xây dựng bản làng xanh, sạch, đẹp. Từ chỗ còn chưa hiểu về nông thôn mới, một thời gian ngắn sau, đã có 25 hộ tình nguyện hiến đất làm đường.

Nhờ “làn gió mát” của chương trình xây dựng nông thôn mới, trong đó có sự tâm huyết, nhiệt tình trong tuyên truyền, vận động, sự tiên phong, gương mẫu của Trưởng thôn Vùi Văn Tải, mấy năm trở lại đây, thôn Bản Vền đã “thay da đổi thịt”. Bản Vền có 95 hộ thì hiện có tới 79 hộ có nhà xây kiên cố, thôn chỉ còn 1 hộ nghèo và 2 hộ cận nghèo; thu nhập bình quân đạt 26 triệu đồng/người/năm. Trong 3 năm qua, Bản Vền không có hộ sinh con thứ 3 và đều đạt danh hiệu Thôn văn hóa.

Dù nghèo cũng lo cho các con ăn học

Nhắc đến gia đình Trưởng thôn Vùi Văn Tải, bà con Bản Vền đều ngưỡng mộ, không phải ở sự giàu có về vật chất mà là tinh thần hiếu học. “Ở xã Bản Qua, ít gia đình nông dân “chân lấm tay bùn” nào mà cả 5 người con đều học hết lớp 12, rồi đi học đại học, cao đẳng, có việc làm ổn định như gia đình ông Tải, điều đó thật đáng trân trọng” - chị Hồ Thị Nga, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Bản Qua chia sẻ.

Nói về điều này, Trưởng thôn Vùi Văn Tải tâm sự: Ngày trước, khi tôi 12 tuổi mới được đi học lớp 1, rồi theo học đến hết lớp 6/10, biết đọc, biết viết thành thạo, cũng may mắn hơn nhiều so với chúng bạn cùng trang lứa. Sau này, khi lập gia đình rồi sinh con, hai vợ chồng tôi bảo nhau dù nghèo khó đến mấy cũng phải lo cho các con ăn học đến nơi đến chốn. Các cháu hiểu được sự vất vả của cha mẹ, nên đều chăm chỉ học tập, 3 cháu đỗ vào đại học, 2 cháu học cao đẳng. Bây giờ cháu Vùi Thị Bích làm cán bộ khuyến nông xã Bản Qua, cháu Vùi Ngọc Kiên, Vùi Thị Hiên đang làm giáo viên, cháu Vùi Ngọc Quyết làm cho doanh nghiệp, cháu Vùi Thị Linh cũng đã ra trường, đang chờ xin việc.

Nhớ lại quãng thời gian các con đi học chuyên nghiệp, ông Tải bảo: “Cán bộ, công chức có đồng lương nuôi con học đại học đã tốn kém, còn mình là nông dân, trông vào ruộng nương, nuôi 5 con đi học vất vả lắm! Hai vợ chồng làm quần quật với công việc đồng áng, thu hoạch được gần 10 tấn thóc, 4 tấn ngô/năm, mà vẫn phải vay 50 triệu đồng từ Ngân hàng Chính sách xã hội huyện và bán đi 2 con trâu mới đủ tiền lo cho các con ăn học”. Khi các con ra trường, người cha tóc bạc ấy lại lo lắng tìm việc cho con, rồi lo trả khoản nợ cũ, không để các con khi lập gia đình phải gánh nợ nần…

Câu chuyện về sự quan tâm tới việc học hành cho con của gia đình Trưởng thôn Vùi Văn Tải đã lan tỏa đến các gia đình khác trong cộng đồng dân tộc Giáy ở thôn Bản Vền. Mấy năm trở lại đây, đồng bào Giáy trong thôn dù nghèo khó cũng cố gắng cho con em đi học đầy đủ. Hiện, 100% trẻ em trong thôn Bản Vền được tới trường. Từ năm 2015 đến năm 2017, Bản Vền có 4 cháu đỗ vào đại học, 7 cháu đi học nghề.

Sau 11 năm làm Trưởng thôn, đến nay, dù sức khỏe không còn được như trước, nhưng ông Tải vẫn nhiệt tình với công việc “vác tù và hàng tổng”. Trưởng thôn Vùi Văn Tải tâm sự: Tôi phấn khởi, tự hào lắm vì quê hương có nhiều đổi thay, nhưng vẫn còn trăn trở vì để Bản Vền trở thành thôn kiểu mẫu vào năm 2020, vấn đề khó nhất là vệ sinh môi trường nông thôn. Dù khó đến mấy thì tôi cùng bà con trong thôn luôn đoàn kết, quyết tâm thực hiện.