Với những địa danh nổi tiếng như Sa Pa, Bắc Hà, Y Tý, Mù Cang Chải, Trạm Tấu… du lịch Lào Cai đang thu hút du khách trong và ngoài nước. Thế nhưng, đằng sau sự phát triển kinh tế, rác thải nhựa đang tác động tiêu cực đến cảnh quan, hệ sinh thái tại các điểm du lịch trọng điểm của tỉnh.

Sau 14 năm tổ chức, Festival Dù lượn tại đèo Khau Phạ (xã Tú Lệ) đã trở thành sản phẩm du lịch đặc trưng gắn với ruộng bậc thang Mù Cang Chải, cũng là sự kiện hấp dẫn có “thương hiệu” của địa phương. Từ đây, mỗi ngày mới của người dân sinh sống ở khu vực dưới chân đèo bắt đầu không chỉ với tiếng cuốc, tiếng dao phát nương, mà còn có cả tiếng nói cười của du khách từ khắp nơi đổ về trải nghiệm mùa vàng, bay dù lượn và khám phá văn hóa vùng cao.

Từ đỉnh núi mây phủ, dòng Nậm Lùng trong veo len qua xã Tú Lệ như mạch nguồn nuôi dưỡng cả vùng thung lũng trù phú dưới chân đèo Khau Phạ. Dòng nước ấy không chỉ tưới mát cho cánh đồng nếp nổi tiếng bao đời mà còn âm thầm lưu giữ ký ức, nếp sinh hoạt và văn hóa canh tác của người Thái nơi đây.

Xã Đông Cuông (Lào Cai) đang trở thành điểm đến hấp dẫn của du lịch Tây Bắc với sự kết hợp hài hòa giữa du lịch tâm linh và du lịch sinh thái trải nghiệm. Không chỉ nổi tiếng với đền Đông Cuông - trung tâm tín ngưỡng thờ Mẫu tiêu biểu của vùng Tây Bắc, nơi đây còn sở hữu nhiều thắng cảnh thiên nhiên hoang sơ, những dòng thác kỳ vĩ cùng không gian văn hóa cộng đồng giàu bản sắc, thu hút đông đảo du khách trong mùa hè 2026.

Ẩn sâu giữa đại ngàn vùng giáp ranh Púng Luông - Nả Háng (xã Chế Tạo), Tà Cây Đằng thuộc Khu bảo tồn loài và sinh cảnh Mù Cang Chải là nơi lưu giữ hàng nghìn cây cổ thụ hàng trăm năm tuổi. Những cây pơ mu, thiết sam cổ không chỉ tạo nên giá trị đặc biệt về đa dạng sinh học mà còn mở ra tiềm năng lớn cho phát triển du lịch sinh thái. Tuy nhiên, làm thế nào để đánh thức “viên ngọc xanh” này mà không làm “tổn thương” màu xanh nguyên bản của đại ngàn vẫn là bài toán lớn đặt ra với địa phương.

Từ mảnh đất vùng cao chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp, Mù Cang Chải đang từng bước chuyển dịch sang phát triển kinh tế du lịch. Địa phương đã cụ thể hóa nghị quyết phát triển du lịch bằng những giải pháp sát thực tế, lấy người dân làm trung tâm, lấy bản sắc văn hóa làm nền tảng và hướng tới phát triển bền vững.

Mùa nước đổ tại các xã Tả Van, Mù Cang Chải, Tú Lệ đang trở thành điểm đến hấp dẫn, thu hút đông đảo du khách đến chiêm ngưỡng vẻ đẹp ruộng bậc thang và trải nghiệm nhịp sống lao động của đồng bào vùng cao. Với sự chủ động trong phát triển du lịch của địa phương đang góp phần thúc đẩy tăng trưởng ngành du lịch tỉnh Lào Cai.

Sau hai kỳ nghỉ Giỗ Tổ Hùng Vương và 30/4 – 01/5/2026, du lịch Lào Cai tiếp tục tăng trưởng ấn tượng với gần 800.000 lượt khách, doanh thu khoảng 2.217 tỷ đồng. Không gian du lịch mở rộng từ Sa Pa, Bắc Hà, phường Lào Cai đến Mù Cang Chải, Nghĩa Lộ, Trạm Tấu… đang tạo nên chuỗi trải nghiệm liên vùng hấp dẫn, đồng thời cho thấy định hướng phát triển du lịch bốn mùa ngày càng rõ nét.

4 tháng đầu năm 2026, du lịch Lào Cai ghi nhận những con số tăng trưởng đầy tín hiệu tích cực: 4,5 triệu lượt khách, đạt 40,1% kế hoạch năm.

Lửa xòe nồng hậu tại Mường Lò, dòng suối khoáng nóng chữa lành ở Trạm Tấu và những nấc thang lên trời ở Mù Cang Chải đang kết lại thành cung đường "vàng” du lịch của tỉnh Lào Cai, tạo nên hệ sinh thái trải nghiệm đa dạng với du lịch xanh, bền vững.

Trong hành trình khám phá mảnh đất Lào Cai, du khách hôm nay không chỉ dừng lại ở việc ngắm cảnh, mà còn tìm kiếm những trải nghiệm sâu hơn, được sống trong không gian văn hóa bản địa và "chạm" vào nhịp sống thường ngày của người dân. Và chính những homestay, với vẻ mộc mạc, chân thực, đang trở thành cầu nối để những câu chuyện văn hóa được kể một cách tự nhiên và gần gũi nhất.

Trong hành trình đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, Lào Cai đang lựa chọn một hướng đi mang tính chiến lược: quy hoạch đô thị du lịch phải đi trước một bước. Từ định hướng của Đề án số 12 về phát triển đô thị và hạ tầng giao thông thiết yếu giai đoạn 2026 - 2030, không gian du lịch của tỉnh đang dần được định hình rõ nét, mở ra những cực tăng trưởng mới và tạo nền tảng cho phát triển bền vững.

Những năm gần đây, du lịch phát triển mạnh mẽ, trở thành ngành kinh tế mũi nhọn tại nhiều địa phương. Tuy nhiên, đi cùng với sự tăng trưởng là những thách thức trong việc bảo tồn và gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống - yếu tố cốt lõi tạo nên sức hấp dẫn bền vững. Trước thực tế đó, nhiều địa phương của tỉnh đang nỗ lực tìm hướng đi phù hợp, vừa phát triển kinh tế, vừa giữ gìn “hồn cốt” văn hóa dân tộc.

Ở độ cao hơn 1.300 m so với mực nước biển, thôn Pang Cáng, xã Văn Chấn (thuộc vùng Suối Giàng xưa) như dải mây vắt ngang lưng trời. Người ta vẫn gọi nơi đây bằng cái tên rất đỗi dịu dàng: “Ngôi làng hạnh phúc trên mây”, không chỉ bởi cảnh sắc bồng bềnh sương phủ, mà còn bởi nhịp sống bình yên, đậm tình người của đồng bào Mông bao đời gắn bó với núi rừng.

Nằm bên dòng suối Mường Hoa thơ mộng, xã Tả Van, tỉnh Lào Cai từ lâu đã là điểm đến yêu thích của nhiều du khách quốc tế. Để dòng khách ấy không chỉ đến một lần rồi đi, chính quyền và người dân nơi đây đã thực hiện chiến lược bài bản, trong đó quan tâm đầu tư cơ sở vật chất homestay và nâng cao chất lượng các dịch vụ du lịch bản địa.

Những năm gần đây, việc đầu tư, nâng cấp hạ tầng giao thông tại các xã vùng cao của tỉnh Lào Cai đang tạo ra những chuyển biến tích cực. Từ những con đường cấp phối, đường xuống cấp, gập ghềnh, lầy lội vào mùa mưa, giờ đây nhiều tuyến đường đã được mở rộng, thảm nhựa, tạo điều kiện thuận lợi cho giao thông, giao thương và đặc biệt là mở lối cho ngành du lịch phát triển.

Ở vùng Mường Lò, bên cạnh những homestay của người Thái, còn có homestay của người Mường với những nét văn hóa đặc sắc, góp phần làm đa dạng sự lựa chọn và trải nghiệm của du khách khi đến với Mường Lò.

Nằm giữa những tầng ruộng bậc thang nổi tiếng thế giới, Mù Cang Chải đang chuyển mình mạnh mẽ từ một xã nghèo thuần nông sang phát triển du lịch dựa vào cộng đồng. Các mô hình homestay, trải nghiệm văn hóa bản địa không chỉ thu hút du khách mà còn mở ra hướng sinh kế mới, góp phần giảm nghèo bền vững cho đồng bào vùng cao đây.

Trong phát triển du lịch cộng đồng ở vùng cao, câu chuyện bảo vệ cảnh quan, bảo tồn bản sắc văn hóa luôn là vấn đề đáng quan tâm. Tại xã Y Tý, nơi du lịch cộng đồng đang phát triển, chàng trai người Hà Nhì Phu Suy Thó, chủ Homestay Khám phá Y Tý đã dành nhiều thời gian sưu tầm những đồ vật đặc trưng văn hóa người Hà Nhì để trưng bày, giới thiệu với du khách.

Phường Sa Pa là trung tâm của Khu du lịch quốc gia Sa Pa nổi tiếng trong nước và quốc tế. Nơi đây không chỉ có khí hậu mát mẻ, thiên nhiên tươi đẹp, đô thị hiện đại, mà còn có những di tích lịch sử văn hóa quan trọng, đặc biệt là những ngôi đền có lịch sử lâu đời như đền Hàng Phố, đền Mẫu Sơn, đền Mẫu Thượng. Trong đó, đền Hàng Phố được xây dựng từ thế kỷ XIX nơi thờ Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn, là điểm đến hấp dẫn du khách.

Bằng cách gìn giữ và khai thác bản sắc văn hóa như nguồn lực quý giá, người dân Nghĩa Đô không chỉ gìn giữ được hồn cốt dân tộc mà còn mở ra hướng phát triển du lịch bền vững. Chính những giá trị văn hóa được bảo tồn và lan tỏa trong cộng đồng đã trở thành nền tảng để du lịch cộng đồng ở Nghĩa Đô thăng hoa.

Cứ vào độ cuối tháng 9 đến cuối tháng 10 hằng năm, Mù Cang Chải lại khoác lên mình tấm áo vàng rực rỡ của mùa lúa chín.

Từ dãy Hoàng Liên sừng sững đến thung lũng Mường Hoa huyền thoại, từ sắc thổ cẩm rực rỡ ở Sa Pa đến điệu xòe nồng say nơi Mường Lò, Lào Cai đang đánh thức kho tàng di sản văn hóa để phát triển du lịch bền vững. Ở nơi hội tụ của lịch sử, văn hóa và thiên nhiên, quá khứ đã hóa thành mạch nguồn sống động, tiếp sức cho hiện tại và mở lối đến tương lai.

Nếu muốn tìm nơi vừa có hoa, vừa có mây, vừa lãng mạn, vừa thử thách để nhớ mãi, một chuyến chinh phục đỉnh Tà Chì Nhù (xã Hạnh Phúc, tỉnh Lào Cai) sẽ làm hài lòng những tâm hồn ưa xê dịch.

Với mục tiêu trở thành điểm đến xanh và thông minh hàng đầu Việt Nam và khu vực, ở Lào Cai, thiên nhiên chính là “tài sản vô giá” để phát triển du lịch. Nhiều bản du lịch cộng đồng đã chú trọng bảo vệ thiên nhiên, môi trường, hướng tới việc giảm rác thải nhựa, sử dụng vật liệu tự nhiên trong xây dựng cơ sở lưu trú, trồng cây xanh tạo cảnh quan và khuyến khích du khách tham gia hoạt động “du lịch xanh”.

Sau hợp nhất, tỉnh Lào Cai mới không chỉ mở rộng về quy mô diện tích và dân số mà còn có không gian di sản rộng lớn, liên vùng và có chiều sâu lịch sử - văn hóa - sinh thái. Đây là nguồn tài nguyên quý để Lào Cai kiến tạo hệ sinh thái du lịch phát triển bền vững trong thế và lực mới.

Festival "Nghiêng say mùa Thu" Bắc Hà năm 2025 diễn ra 4 ngày (29/8 - 02/9/2025) với chuỗi các hoạt động hấp dẫn kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2025) và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (02/9/1945 – 02/9/2025). Festival trở thành cầu nối bản sắc văn hóa giữa du khách và cộng đồng các dân tộc trên địa bàn xã Bắc Hà.

Đến với Festival “Nghiêng say mùa Thu” 2025, du khách được trải nghiệm nghề làm cốm truyền thống của người dân thôn Na Lo, xã Bắc Hà. Với đồng bào các dân tộc thôn Na Lo, cốm không chỉ là một món ăn, mà còn là một sản phẩm văn hóa, là kết tinh của tình yêu lao động và sự khéo léo. Hạt cốm dẻo thơm không chỉ mang hương vị của lúa non, mà còn thấm đượm cái nắng, cái gió của núi rừng Bắc Hà và tấm lòng hiếu khách, chất phác của người dân thôn Na Lo.