Thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới, nhiều miền quê trên địa bàn tỉnh đang khoác lên mình diện mạo khang trang, hiện đại. Những tuyến đường bê tông rộng mở nối dài qua từng thôn, bản, những ngôi nhà kiên cố mọc lên san sát, đời sống vật chất của người dân ngày một cải thiện.

Những ngày này, người dân thôn Đát Lụa, xã Bảo Ái phấn khởi khi một đoạn đường đất nhỏ hẹp, trục thôn sắp được bê tông hóa, mở rộng. Các hộ dân trên đoạn đường đi qua đã sẵn sàng hiến đất, chặt bỏ cây, góp phần cùng Nhà nước mở rộng đường, giúp việc đi lại thuận tiện hơn cho cả cộng đồng.

Từ những mô hình sản xuất hiệu quả, nhiều nông dân ở xã Bát Xát đã đóng vai trò “đầu tàu”, dẫn dắt, hỗ trợ cộng đồng cùng phát triển...

Những năm qua, việc xây dựng và nhân rộng các mô hình điển hình, gương người tốt, việc tốt trên địa bàn xã Quy Mông luôn được cấp ủy, chính quyền cùng các ngành, đoàn thể quan tâm, chú trọng. Thông qua những việc làm thiết thực, gần gũi trong đời sống hằng ngày, các tấm gương và mô hình điển hình đã lan tỏa tinh thần trách nhiệm, ý chí vươn lên và khát vọng cống hiến trong cộng đồng. Đồng thời, thúc đẩy các phong trào thi đua yêu nước ngày càng phát triển sâu rộng.

Lào Cai đang cụ thể hóa Nghị quyết số 19-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về nông nghiệp, nông dân, nông thôn thông qua Kế hoạch số 47-KH/TU của Ban Thường vụ Tỉnh ủy và Kế hoạch số 128/KH-UBND của UBND tỉnh. Đây là "bản thiết kế" toàn diện nhằm chuyển đổi căn bản phương thức sản xuất, diện mạo và nâng cao đời sống người dân nông thôn trong tỉnh đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng vừa ký Quyết định số 16/2026/QĐ-TTg quy định về phân bổ ngân sách trung ương và tỷ lệ vốn đối ứng ngân sách địa phương cho xây dựng nông thôn mới và giảm nghèo bền vững giai đoạn 2026-2030.

Từ vùng thuần nông còn nhiều khó khăn, thôn Lan Đình (xã Trấn Yên) đã và đang từng bước khẳng định hướng đi đúng trong phát triển kinh tế, nâng cao đời sống Nhân dân. Kết quả đó là minh chứng cho sự lãnh đạo sát sao của cấp ủy, chính quyền và sự đồng thuận, chung sức của Nhân dân.

Sau khi sáp nhập 03 xã Việt Cường, Vân Hội và Việt Hồng - đều đã đạt chuẩn nông thôn mới, trong đó có hai xã đạt chuẩn nâng cao. Đây là nền tảng để xã Việt Hồng hôm nay bước vào một giai đoạn phát triển với vị thế và tầm nhìn mới.

Hiện thực hóa khát vọng xây dựng những miền quê đáng sống, tỉnh Lào Cai lấy hạnh phúc của người dân làm trọng tâm, gắn kết giữa phát triển kinh tế và an sinh xã hội.

Sau sáp nhập, tỉnh Lào Cai có không gian phát triển rộng lớn hơn nhưng cũng đối diện nhiều thách thức chưa từng có. Với diện tích trên 13.256 km², dân số gần 1,78 triệu người, trong đó phần lớn sinh sống ở khu vực nông thôn, vùng núi có địa hình chia cắt mạnh, khí hậu khắc nghiệt. Do đó, để thực hiện công cuộc xây dựng nông thôn mới và giảm nghèo bền vững, tỉnh cần gỡ nhiều "nút thắt".

Quá trình xây dựng nông thôn mới ở Lào Cai những năm gần đây cho thấy một bức tranh chuyển động mạnh mẽ, trong đó kinh tế hợp tác với nòng cốt là các HTX, tổ hợp tác đang từng bước khẳng định vai trò trung tâm trong tổ chức sản xuất, tạo sinh kế, bảo tồn văn hóa và thúc đẩy phát triển bền vững.

Sau hợp nhất bên cạnh yếu tố thuận lợi là không gian phát triển được mở rộng, xã Phúc Khánh đang phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc hoàn thành các tiêu chí nông thôn mới do các tiêu chí được tính lại trên quy mô lớn hơn với mặt bằng phát triển không đồng đều.

Những ngày này, đi trên tuyến đường liên thôn Là 1 - Lủ 3 mới mở rộng (từ 3 m lên 6,5 m), khó ai có thể hình dung vài tháng trước, nơi đây vẫn là một trong những điểm nghẽn giao thông nông thôn của xã Võ Lao. Con đường là thành quả từ những tấm lòng “vàng” hiến đất của người dân.

Những năm gần đây, xã Phúc Khánh đã đẩy mạnh phát triển nông nghiệp hàng hóa, tập trung vào sản phẩm chủ lực và xây dựng các mô hình sản xuất theo hướng bền vững. Những nỗ lực này không chỉ góp phần nâng cao thu nhập cho người dân mà còn thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, gắn với mục tiêu xây dựng nông thôn mới “xanh, hài hòa, bản sắc và hạnh phúc”.

Xã Cát Thịnh đang chuyển mình mạnh mẽ trong tiến trình xây dựng nông thôn mới với dấu ấn nổi bật là cách làm coi người dân là chủ thể của mọi thay đổi. Hạ tầng được nâng cấp, đời sống cải thiện, mô hình kinh tế mới liên tục xuất hiện. Tất cả bắt đầu từ sự chủ động của người dân và việc chính quyền xã khơi dậy đúng lúc, đúng cách nguồn nội lực lớn nhất của cộng đồng.

Những năm qua, phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” được xã Khánh Yên triển khai sâu rộng, góp phần thắt chặt tình đoàn kết, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững an ninh, trật tự trên địa bàn.

Thôn Ba Khe, xã Cát Thịnh (tỉnh Lào Cai) có 15 dân tộc cùng sinh sống với 237 hộ, 1.038 nhân khẩu. Những năm qua, đồng bào các dân tộc trên địa bàn thôn luôn phát huy tinh thần đoàn kết xây dựng nông thôn mới. Nhờ đó, đời sống vật chất, tinh thần của người dân ngày được nâng cao, diện mạo nông thôn mới thêm khởi sắc.

Với nguyên tắc “cơ cấu lại ngành nông nghiệp và môi trường là động lực, nông thôn mới là nền tảng, nông dân là chủ thể”, thời gian qua, Lào Cai đã phát huy sức mạnh toàn dân, tinh thần đoàn kết và vai trò làm chủ của người dân trong thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới theo phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân thụ hưởng”.

Trong những năm gần đây, xã Cốc Lầu đang từng ngày chuyển mình mạnh mẽ. không chỉ nhờ vào sự quan tâm của chính quyền địa phương, mà còn bởi sự nỗ lực của người dân, đặc biệt là lực lượng thanh niên. những người trẻ nơi đây không chỉ gắn bó với mảnh đất quê hương mà còn trở thành lực lượng nòng cốt trong phát triển kinh tế, góp phần thay đổi diện mạo vùng cao.

Những năm qua, tỉnh Lào Cai luôn quan tâm đến công tác xây dựng nông thôn mới (NTM), giảm nghèo và chính sách dân tộc gắn với nâng cao sinh kế, thu nhập và chất lượng đời sống vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS), coi đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm mang lại đời sống ấm no, hạnh phúc cho Nhân dân.

Vốn là địa bàn vùng cao với trên 94% đồng bào dân tộc Mông sinh sống, xã Púng Luông đang có những bước chuyển mình rõ rệt. Thay vì tập quán canh tác thuần nông, tự cung tự cấp, xã đã định hướng phát triển các mô hình sản xuất tập trung, giúp người dân nâng cao thu nhập và mở hướng giảm nghèo bền vững.

Địa hình thôn Tà Lành, xã Gia Hội (tỉnh Lào Cai) chủ yếu là đồi núi cao, đời sống người dân chủ yếu dựa vào sản xuất nông, lâm nghiệp kết hợp... Dù còn nhiều khó khăn nhưng đồng bào dân tộc Dao, dân tộc Mông ở Tà Lành quyết tâm vượt khó để hoàn thành xây dựng nông thôn mới.

Sau khi hợp nhất, xã Mỏ Vàng đã cụ thể hóa các mục tiêu nâng cao chỉ số hạnh phúc, tập trung phát triển kinh tế, bảo đảm an sinh và cải thiện môi trường sống; phấn đấu hết năm 2025, tỷ lệ lao động trong độ tuổi qua đào tạo đạt 65%, tăng 12% so với năm 2020, trong đó tỷ lệ lao động qua đào tạo có văn bằng chứng chỉ đạt 30%, tăng 8% so với năm 2020; giải quyết việc làm mới cho trên 825 lao động, tăng 15% so với năm 2020, phấn đấu thu nhập bình quân đầu người đến năm 2030 đạt 60 triệu đồng.

Chủ động thay vì bị động, đa dạng hóa thay vì độc canh, ứng dụng công nghệ thay vì sản xuất thủ công là những cách làm đang được nhiều nông dân Lào Cai áp dụng.

Trong bối cảnh nông nghiệp Lào Cai bước vào giai đoạn phát triển mới, hướng đến sản xuất hàng hóa chất lượng cao, mở rộng thị trường trong và ngoài nước, việc nâng cao năng lực hợp tác xã (HTX) nông nghiệp trở thành yêu cầu tất yếu. Tăng cường kiến thức quản trị, ứng dụng công nghệ số và chế biến hiện đại không chỉ giúp HTX thoát khỏi tư duy sản xuất nhỏ lẻ, còn là “chìa khóa” gia tăng giá trị, đưa nông sản vùng cao vươn xa, hội nhập bền vững.

Đến với xã vùng cao Púng Luông (tỉnh Lào Cai), sẽ thấy diện mạo nông thôn có nhiều đổi thay. Nương ngô, ruộng lúa kém hiệu quả được thay thế bằng vườn cây ăn quả xanh tốt. Các trang trại chăn nuôi quy mô và mô hình du lịch cộng đồng phát triển. Tư duy sản xuất của người dân có chuyển biến rõ rệt, từ sản xuất nhỏ lẻ sang hướng hàng hóa gắn với nhu cầu thị trường.

Nhờ sử dụng hiệu quả nguồn vốn hỗ trợ từ các chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG), đặc biệt là Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (Chương trình 1719), thôn Thác Tiên, xã Mỏ Vàng đã vươn mình mạnh mẽ với diện mạo mới, sức sống mới.

Xác định phát triển kinh tế, giảm nghèo bền vững là một trong những chương trình trọng tâm năm 2025, Hội Nông dân tỉnh đã đẩy mạnh tuyên truyền, chuyển giao khoa học - kỹ thuật, hỗ trợ vốn, tạo điều cho hội viên, nhất là hội viên nông dân là đồng bào dân tộc thiểu số vươn lên thoát nghèo, vượt khó làm giàu.