Những ngày này, người dân bản Là, xã Xuân Thượng đang khẩn trương thu hoạch khoai tây và ngô để kịp giải phóng đồng ruộng phục vụ sản xuất vụ xuân. Sản phẩm thu hoạch đến đâu đều được Hợp tác xã Thanh Sơn - một hợp tác xã do người dân tự góp sức xây dựng nên - bao tiêu hết đến đó với giá cả ổn định. Anh Hoàng Văn Sơn, Phó Giám đốc hợp tác xã cho biết: Gần 1 tháng nữa mới đến thời điểm chính vụ thu hoạch khoai tây nhưng bà con đã chủ động thu hoạch sớm để cung cấp ra thị trường. Hiện nguồn cung không đủ cầu nên tiêu thụ rất thuận lợi.

Người dân xã Xuân Thượng chăm sóc cây cà chua.

Theo anh Sơn, với giá như hiện nay, trồng cây vụ đông có thể cho thu nhập gấp gần 3 lần trồng lúa. Năm nay, xã Xuân Thượng trồng 105 ha cây vụ đông, gấp 3,5 lần diện tích năm 2018. Điều đáng nói là hầu hết diện tích này do người dân chủ động thực hiện. Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Xuân Thượng - Nguyễn Văn Dũng cho biết: Nhận thức của người dân về cây trồng vụ đông đã thay đổi rõ rệt. Từ chỗ cán bộ xã phải ra sức vận động, thuyết phục bà con mới làm thì nay, hầu hết diện tích trồng lúa 2 vụ được bà con chủ động trồng vụ thứ 3 bằng cây vụ đông.

Tại xã Bảo Hà, nhiều năm qua vụ đông cũng luôn là vụ sản xuất chính trong năm, góp phần tăng giá trị sản xuất, nâng cao thu nhập cho người dân. Năm nay, xã gieo trồng 85 ha cây trồng các loại, trong đó có 35 ha rau, đậu; 41 ha ngô; 2 ha khoai lang và 7 ha các cây trồng khác. Ông Bùi Trịnh Hải, quyền Chủ tịch UBND xã Bảo Hà cho biết: Xã có truyền thống sản xuất vụ đông nên ngoài việc duy trì diện tích, xã chỉ đạo người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng theo hướng tập trung vào cây trồng có giá trị cao. Để tránh trường hợp được mùa - mất giá, ngay sau khi kết thúc vụ hè thu, xã yêu cầu các thôn họp dân để thống nhất lịch xuống giống và chuẩn bị tốt vật tư, giống, phân bón, gieo trồng đúng khung thời vụ. Cùng với đó, tăng cường phối hợp giữa các ban, ngành, đoàn thể trong quản lý vật tư đầu vào, vận động người dân ứng dụng kỹ thuật mới vào sản xuất.

Vụ đông năm nay, huyện Bảo Yên gieo trồng 1.500 ha cây trồng các loại, trong đó có 977 ha rau, màu; 256 ha ngô; 92 ha khoai lang; 75 ha khoai tây và 100 ha các cây trồng khác. Nhiều năm qua, vụ đông được ngành nông nghiệp và chính quyền các địa phương xác định là vụ sản xuất chính để nâng cao giá trị kinh tế trong sản xuất nông nghiệp. Khác những năm trước, năm nay huyện không chỉ đạo tăng mạnh về diện tích mà tập trung tăng giá trị trên một đơn vị diện tích canh tác, đa dạng hóa cây trồng, ưu tiên các loại cây trồng có giá trị kinh tế cao gắn với thị trường tiêu thụ sản phẩm.

Cây khoai tây phù hợp với nhiều đồng đất ở Bảo Yên.

Ngay từ tháng 8/2019, huyện đã xây dựng phương án và tổ chức các hội nghị triển khai sản xuất vụ đông, giao chỉ tiêu cho từng xã, thị trấn. UBND huyện chỉ đạo ngành nông nghiệp và chính quyền các địa phương tổ chức tốt công tác phục vụ sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Theo đó, các địa phương chủ động liên hệ với các đơn vị cung ứng giống, phân bón để xây dựng kế hoạch cung cấp vật tư và dịch vụ cho sản xuất kịp thời, đúng chủng loại, đảm bảo số lượng. Căn cứ kế hoạch sản xuất của từng địa phương, chỉ đạo dự trữ và điều tiết nguồn nước đảm bảo 100% diện tích gieo trồng tăng vụ đông trên đất 2 vụ lúa được tưới tiêu chủ động. Nâng cao vai trò của hợp tác xã nông nghiệp trong việc liên kết với các doanh nghiệp đầu tư sản xuất và bao tiêu sản phẩm đầu ra nhằm tạo thị trường tiêu thụ sản phẩm vụ đông ổn định, đồng thời tạo mọi điều kiện thuận lợi hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã trong triển khai thực hiện. Khuyến cáo, hướng dẫn người dân chấp hành theo hợp đồng, không bán sản phẩm tốt ra ngoài và không nhập sản phẩm kém chất lượng cho công ty, chia sẻ với doanh nghiệp khi gặp rủi ro. Mỗi xã chọn từ 2 đến 3 sản phẩm cây trồng để phát triển sản xuất hàng hóa quy mô tập trung và chủ động mời gọi doanh nghiệp hợp tác liên kết sản xuất và bao tiêu sản phẩm, không để trường hợp đơn phương phá hợp đồng.

Những thay đổi trong chỉ đạo của chính quyền địa phương và tư duy sản xuất của người dân đã góp phần khắc phục hạn chế trong sản xuất vụ đông, tạo những kết quả tích cực. Điều này không chỉ góp phần tăng thu nhập cho người dân nông thôn mà còn góp phần hoàn thành một trong những mục tiêu quan trọng của đề án tái cơ cấu nông nghiệp trên địa bàn huyện.