Cuốn sách “Trống đồng Việt Nam – Giá trị lịch sử và nghệ thuật” do Nhà xuất bản Văn hóa Dân tộc phối hợp với Bảo tàng Lịch sử Quốc gia thực hiện, mang đến cho bạn đọc những kiến thức khái quát, trực quan và giàu giá trị về một trong những loại hình di sản đặc biệt của Việt Nam. Từ những trang sách, trống đồng hiện lên không đơn thuần là một hiện vật khảo cổ. Đó là chứng nhân của thời gian, phản ánh đời sống vật chất, tinh thần và thế giới quan của cư dân Việt Nam qua nhiều thời kỳ lịch sử.

Cuốn sách giới thiệu sự phong phú của trống đồng Việt Nam, trong đó nổi bật là các nhóm trống Heger I – trống Đông Sơn, Heger II – trống Mường, Heger III và Heger IV. Mỗi nhóm mang những đặc điểm riêng về niên đại, kiểu dáng, hoa văn, kỹ thuật chế tác và không gian phân bố. Đặc biệt, trống Đông Sơn được xem là một trong những biểu tượng tiêu biểu của nền văn minh Đông Sơn. Những chiếc trống như Ngọc Lũ, Hoàng Hạ, Sông Đà, Thượng Nông, Tùng Lâm… không chỉ có giá trị về khảo cổ học mà còn chứa đựng những thông điệp sinh động về xã hội cổ xưa.

Trên mặt trống, những hình người, chim, thú, nhà sàn, thuyền, vũ khí, cảnh sinh hoạt và các mô típ hình học được sắp xếp đầy dụng ý. Mỗi đường nét, mỗi hình ảnh dường như là một mảnh ghép giúp chúng ta hình dung về cuộc sống, tín ngưỡng và quan niệm thẩm mỹ của cư dân xưa. Một trong những điểm hấp dẫn của cuốn sách chính là việc khám phá nghệ thuật trang trí trên trống đồng. Những vòng tròn đồng tâm, hoa văn hình học, hoa văn động vật, thực vật và hình người tạo nên một thế giới nghệ thuật vừa giàu tính biểu tượng, vừa có bố cục hài hòa và nhịp điệu độc đáo.

Không dừng lại ở giá trị nghệ thuật, trống đồng còn gắn bó mật thiết với đời sống cộng đồng. Tiếng trống từng hiện diện trong lễ hội, nghi lễ, sinh hoạt tín ngưỡng và những hoạt động quan trọng của cộng đồng cư dân. Với nhiều dân tộc, trống đồng còn được sử dụng như một vật thiêng, gắn với tín ngưỡng, quyền lực cộng đồng và đời sống tâm linh. Vì vậy, nghiên cứu trống đồng cũng chính là tìm hiểu một phần sâu sắc về đời sống tinh thần của cư dân Việt Nam và Đông Nam Á.

Cuốn sách cũng mở rộng góc nhìn khi đặt trống đồng Việt Nam trong không gian văn hóa Đông Nam Á, nơi truyền thống đúc và sử dụng trống đồng từng tồn tại qua nhiều thế kỷ. Qua những tư liệu được tuyển chọn, bạn đọc có thể nhận thấy sự giao lưu, tiếp biến và những nét tương đồng giữa các cộng đồng cư dân trong khu vực, đồng thời nhận diện rõ hơn những đặc trưng riêng của trống đồng Việt Nam.

Đặc biệt, trống đồng không phải một di sản “đóng băng” trong quá khứ. Những giá trị của nó vẫn tiếp tục hiện diện trong đời sống văn hóa, trong nghiên cứu, bảo tồn, lễ hội và hoạt động giáo dục di sản ngày nay. “Trống đồng Việt Nam – Giá trị lịch sử và nghệ thuật” vì thế không chỉ dành cho những người yêu thích khảo cổ học hay lịch sử. Đây còn là một tài liệu thú vị dành cho học sinh, sinh viên, giáo viên, nhà nghiên cứu và tất cả những ai muốn tìm hiểu về cội nguồn văn hóa dân tộc.

Đọc cuốn sách, chúng ta không chỉ nhìn thấy một chiếc trống bằng đồng. Chúng ta nhìn thấy những con người của quá khứ, những cộng đồng đã từng sinh sống, lao động, sáng tạo và gửi gắm niềm tin của mình vào từng hoa văn trên mặt trống. Và hơn hết, chúng ta nhận ra rằng mỗi hiện vật được lưu giữ hôm nay đều là một mảnh ký ức của dân tộc.

“Trống đồng Việt Nam – Giá trị lịch sử và nghệ thuật” đang chờ bạn đọc khám phá tại Thư viện Lào Cai. Hãy mở sách, quan sát từng hoa văn và lắng nghe tiếng vọng của lịch sử qua những chiếc trống đồng Việt Nam!