Xã Hoàng Thu Phố có 543 hộ với hơn 3.100 khẩu (100% dân tộc Mông) sống ở 9 thôn. Khi xã bắt tay vào xây dựng nông thôn mới thì điểm xuất phát thấp về nhiều mặt. Ông Giàng Seo Nhà, Bí thư Đảng ủy xã cho biết: Việc thực hiện các tiêu chí xây dựng nông thôn mới đối với xã là rất khó khăn do cơ sở hạ tầng, kỹ thuật chưa đảm bảo; sản xuất còn manh mún, nhỏ lẻ; thu nhập bình quân đầu người thấp; tỷ lệ nghèo và cận nghèo quá cao; nhu cầu nguồn lực đầu tư lớn trong khi nguồn ngân sách hằng năm từ Nhà nước cấp còn hạn hẹp. Sau 8 năm thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới, đến nay Hoàng Thu Phố mới đạt 7/19 tiêu chí, gồm: Quy hoạch, thủy lợi, trường học, cơ sở hạ tầng thương mại nông thôn, thông tin và truyền thông, lao động và việc làm, quốc phòng - an ninh. Các tiêu chí chưa hoàn thành hầu hết liên quan đến nguồn lực tài chính.

Chè Shan tuyết có giá trị kinh tế cao.

Tuy nhiên, xã Hoàng Thu Phố vẫn có những nỗ lực lớn trong phát huy nội lực để giải quyết “bài toán” thu nhập cho người dân, giảm tỷ lệ hộ nghèo thông qua chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, đẩy mạnh thâm canh, tăng vụ. Năm 2018, xã phối hợp với Trung tâm Khuyến nông tỉnh (thuộc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) thành lập mô hình giống lạc đỏ địa phương sản xuất theo hướng VietGAP tại 6 thôn, bản với 80 hộ tham gia trồng 10 ha. Kết quả là sản lượng lạc củ đạt 20,8 tạ/ha, cao gấp 2 lần so với hình thức canh tác truyền thống; lợi nhuận đạt 24 triệu đồng/ha. Ngoài ra, người dân còn được khuyến khích cải tạo 10 ha chè cổ thụ hơn 300 tuổi và mở rộng diện tích chè Shan tuyết để tạo nguồn thu. Hiện nay, giá chè búp tươi Shan tuyết tại xã Hoàng Thu Phố đạt 30 đến 40 nghìn đồng/kg, cao gấp 7 lần so với giá chè thông thường. Năng suất chè cổ thụ tuy không cao do cây trồng phân tán, người dân thiếu thâm canh nhưng giá bán cũng đạt mức khá.

Thực tế cho thấy, cấp ủy đảng, chính quyền và người dân xã Hoàng Thu Phố sẽ phải nỗ lực rất nhiều bởi tỷ lệ hộ nghèo trên địa bàn vẫn còn 51% (280 hộ nghèo); thu nhập bình quân đầu người đang là 11 triệu đồng, trong khi mục tiêu phấn đấu là 26 triệu đồng/người vào năm 2020. Cùng với khó khăn về thu nhập của người dân thấp, nhiệm vụ phát triển giao thông nông thôn tại xã Hoàng Thu Phố cũng là vấn đề cần sớm được giải quyết. Hiện xã có 24 km đường trục thôn nhưng chỉ khoảng nửa số đó được bê tông, cứng hóa khiến việc đi lại, giao thương của người dân gặp khó khăn. Tiêu chí điện cũng được xã đánh giá là “nan giải” vì đến hết quý I năm nay, xã mới có 4/9 thôn, với 304/543 hộ được sử dụng điện lưới quốc gia; tỷ lệ hộ được sử dụng điện thường xuyên, an toàn chỉ đạt 56,6%.

Ông Giàng Seo Nhà, Bí thư Đảng ủy xã cho biết, để tháo gỡ những khó khăn trong xây dựng nông thôn mới, xã đã xây dựng kế hoạch chi tiết để thực hiện các tiêu chí theo từng giai đoạn. Trong đó, ưu tiên nguồn lực cho thực hiện các tiêu chí liên quan đến phát triển kinh tế, giảm nghèo, đầu tư hạ tầng nông thôn. Về nội lực, xã khai thác thế mạnh về vị trí địa lý để nhân rộng các mô hình sản xuất gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế và phát triển bền vững.